In de jaren na de Tweede Wereldoorlog kwamen honderdduizenden Indische Nederlanders naar ons land. In de tentoonstelling Indië was ons Paradijs, van 6 mei t/m 19 juni in het Gorcums Museum, volgt de Amsterdamse fotografe Annelies Damen het spoor terug. In oktober vorig jaar maakte zij een reis naar Indonesië om op Java en Bali de plekken op te zoeken waar haar Oma Riek leefde, werkte en vakantie vierde.

Oma Riek

"Mijn Oma Riek kwam uit Indië," vertelt Annelies Damen. "Ze vertelde altijd over haar paradijs van vroeger. De geuren, de smaken en de bloemen! Ongeveer 15 jaar geleden begon ze opeens te vertellen over de moeilijke tijden die ze in Indië heeft gehad. De oorlog en later het Jappenkamp. De vreugde bij de ontdekking dat haar man nog leefde en hoe ze elkaar terugvonden in Bangkok. En de moeilijke jaren toen de Indo’s het inmiddels onafhankelijke Indonesië moesten verlaten." Net als Oma Riek kwamen in de periode 1946-1968 ruim 300.000 Indische Nederlanders naar ons land, vaak in moeilijke omstandigheden en vol heimwee.

Naar Java en Bali

Voor Annelies was Oma een sterke en inspirerende vrouw, niet in de war te brengen door de wereld om haar heen. "Ze reisde mee de hele wereld over tot haar 95ste jaar! Ze las veel boeken en wist precies wat er gebeurde in de wereld." In april 2010 overleed Oma Riek op 96-jarige leeftijd. In oktober van dat jaar reisde Annelies een maand door Java en Bali om de plekken te bezoeken die voor Oma belangrijk waren. "Ik wilde de geuren ruiken en de kleuren zien waar Oma over vertelde. Met mijn camera heb ik alles vastgelegd, en in mijn gedachten reisde Oma met me mee. Mijn Oma is de rode draad voor deze Indië-tentoonstelling, maar de foto’s en verhalen zijn symbolisch voor alle Indo’s!"

De tentoonstelling

Een deel van de foto’s van Annelies Damen laat het land en de mensen zien, en voor een deel bestaat de fotoserie uit dubbelfoto’s, waarin oude portretten worden gecombineerd met het hedendaagse landschap. Daarnaast is er een zaal met oude familiefoto’s en attributen, kleding, meubels en andere zaken uit het Indië van weleer. De tentoonstelling wordt gecompleteerd met werken van Indische kunstenaars in Nederland, waaronder Iene Ambar, Joyce Bloem, Edith Bons en Dodog Soeseno, en hedendaagse Indonesische kunstenaars: Agung Kurniawan, S. Teddy D., Isa Parkasa, Budi Susanto en I. Wajang Danu.

Activiteiten

Rond de tentoonstelling van Annelies Damen worden diverse activiteiten georganiseerd:

De tentoonstelling Nederlands-Indië in de Tweede Wereldoorlog, van 5 april t/m 17 mei in de Openbare Bibliotheek, naast het Gorcums Museum.

- Op 6 mei, de dag van de opening, een Kumpulan, een Indische feestavond, in De Nieuwe Doelen. Kaarten hiervoor zijn bij het museum verkrijgbaar.

- Lezing Zending met een lach en een traan over missie en zending in Indonesië, door dominee J. Buitenhuis, emeritus predikant, op 8 mei, 14.00-15.00 uur in het museum.

- Op 21 mei organiseert de Historische Vereniging ‘Oud-Gorcum’ een excursie naar Museum Bronbeek en het Openluchtmuseum in Arnhem.

- Op 29 mei een lezing door Frans Luidinga, auteur van een boek over het schip Willem Ruys, over de repatriëring in de jaren veertig en vijftig.

Wilt u weer weten of u aanmelden voor een van deze activiteiten? Neem dan contact op met het Gorcums Museum!

Gorcums Museum, Grote Markt 17, 4201 EB Gorinchem, tel. 0183-632821. Open: dinsdag t/m zaterdag 10.00-17.00, zondag 11.00-17.00. www.gorcumsmuseum.nl